Khi thấy cún cưng chó gãi tai liên tục, lắc đầu phành phạch hay tai chó có mùi hôi chua nồng nặc, nhiều chủ nuôi thường chỉ nghĩ đơn giản là tai bị bẩn. Tuy nhiên, dưới góc độ y khoa, đây là những “tiếng chuông báo động” đầu tiên của bệnh lý viêm tai ngoài ở chó (Otitis Externa).
Tình trạng sưng viêm niêm mạc lót ống tai này không chỉ gây đau đớn tột độ mà còn có thể dẫn đến thủng màng nhĩ, điếc vĩnh viễn nếu chuyển biến thành viêm tai giữa. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn chỉ mặt điểm tên 7 nguyên nhân cốt lõi và cách nhận diện sớm căn bệnh dai dẳng này.
1. Vì sao chó cực kỳ dễ bị thối tai?
Để hiểu tại sao tình trạng chó bị thối tai lại tái đi tái lại, chúng ta cần nhìn vào cấu trúc giải phẫu đặc biệt của đôi tai loài chó:
-
Ống tai hình chữ L (Gấp khúc): Khác với ống tai thẳng của người, ống tai chó có một đoạn thẳng đứng cắm sâu xuống rồi mới gập ngang vào màng nhĩ. Cấu trúc “nút thắt” này khiến không khí khó lưu thông, làm bã nhờn, nước và ráy tai rất dễ bị kẹt lại ở đáy chữ L.
-
Môi trường “vườn ươm” lý tưởng: Bên trong ống tai chó tối, ẩm ướt, ấm áp lại chứa nhiều tuyến bã nhờn và lông tơ. Đây là thiên đường cho nấm men và vi khuẩn sinh sôi nảy nở thành mủ.
2. 7 Nguyên nhân cốt lõi gây viêm tai ngoài ở chó
Viêm tai hiếm khi tự nhiên sinh ra, nó thường là biến chứng thứ phát từ các tác nhân sau:
-
Nhiễm Nấm men (Malassezia): Thủ phạm số 1 gây ra tình trạng tai chó có mùi hôi chua như mùi men bia, kèm theo dịch ráy tai sáp màu nâu đen ướt nhẹp.
-
Ký sinh trùng (Rận tai – Otodectes cynotis): Rất phổ biến ở chó con. Rận đào hang cắn rứt khiến chó ngứa điên cuồng. Dấu hiệu đặc trưng là ráy tai khô, vón cục màu nâu đen trông giống hệt bã cà phê.
-
Nhiễm Vi khuẩn (Tụ cầu, Pseudomonas…): Đây là nguyên nhân khiến chó bị chảy mủ tai màu vàng hoặc xanh lá, bốc mùi hôi thối cực kỳ nặng và khiến chó cực kỳ đau đớn khi bị chạm vào đầu.
-
Dị ứng cơ địa / Thức ăn: Tai thực chất là một phần kéo dài của da. Khi chó bị viêm da dị ứng (do thức ăn, phấn hoa), ống tai cũng sẽ bị phù nề, sưng đỏ và tiết nhiều dầu nhờn hơn bình thường.
-
Nước và Độ ẩm: Nước ứ đọng ở đáy chữ L sau khi tắm hoặc bơi lội sẽ làm biểu bì tai bợt bạt, mất sức đề kháng, tạo đà cho vi sinh vật bùng phát.
-
Vệ sinh sai cách (Thọc tăm bông): Việc dùng tăm bông thọc sâu không hề lấy được ráy tai mà chỉ đẩy cục bẩn kẹt chặt hơn vào màng nhĩ, đồng thời làm xước niêm mạc gây nhiễm trùng.
-
Dị vật hoặc Bệnh nội tiết: Cỏ may, dị vật rơi vào tai khi chạy nhảy; hoặc các bệnh rối loạn nội tiết (Suy giáp) làm thay đổi tuyến bã nhờn cũng gây viêm tai mãn tính.
Lưu ý: Các giống chó tai cụp, tai dài (Poodle, Golden, Cocker Spaniel…) có nguy cơ bị viêm tai cao gấp nhiều lần do vành tai úp kín, cản trở thông gió.
3. Dấu hiệu nhận biết sớm chó bị viêm tai
Đừng chờ đến khi tai chảy mủ mới đưa đi khám. Hãy quan sát 3 nhóm triệu chứng sau để can thiệp kịp thời:
3.1. Dấu hiệu hành vi (Giai đoạn đầu)
-
Chó lắc đầu liên tục: Phản xạ cố hữu nhằm văng dị vật hoặc chất dịch nhầy ứ đọng trong ống tai ra ngoài.
-
Chó gãi tai, cọ đầu: Dùng chân sau gãi phành phạch vào vành tai, hoặc cọ xát một bên đầu xuống sàn nhà, thảm nệm để thỏa mãn cơn ngứa.
-
Đi nghiêng đầu: Đầu chó luôn trong trạng thái nghiêng vẹo về phía bên tai đang bị viêm đau.
3.2. Thay đổi thực thể tại tai (Giai đoạn toàn phát)
-
Khi lật vành tai lên, thấy niêm mạc ống tai đỏ ửng, sưng tấy (phù nề) làm bít hẹp lỗ tai. Sờ vào thấy tỏa nhiệt nóng.
-
Xuất hiện dịch tiết bất thường trào ra cửa tai: Dịch mủ vàng/xanh, dịch sáp nâu đen hoặc vảy khô như bã cà phê.
-
Bốc mùi hôi tanh, chua nồng nặc dù mới tắm xong.
3.3. Biểu hiện đau đớn thần kinh (Giai đoạn nặng)
-
Chó kêu la, rên rỉ hoặc quay lại cắn táp khi chủ định chạm tay vào vùng đầu, cổ.
-
Trầm cảm, ủ rũ, bỏ ăn, ngại vận động.
-
Cảnh báo đỏ: Nếu chó đi loạng choạng, mất thăng bằng, mắt giật liên tục (Nystagmus) -> Viêm đã ăn sâu vào tai giữa/tai trong, có nguy cơ viêm màng não, cần cấp cứu thú y ngay lập tức!
4. Tóm lại: Khi nào cần đi Thú y?
Viêm tai ngoài ở chó không thể tự khỏi bằng cách lấy tăm bông ngoáy hay nhỏ nước muối sinh lý. Nếu chó có biểu hiện lắc đầu, tai có mùi hôi hoặc chảy mủ, bạn BẮT BUỘC phải đưa bé đến phòng khám thú y. Tại đây, bác sĩ sẽ tiến hành soi chiếu tai bằng ống kính quang học và soi tươi dịch nhầy dưới kính hiển vi để xác định chính xác là do Vi khuẩn, Nấm hay Rận, từ đó mới kê đúng loại thuốc nhỏ tai đặc trị.
👉 Đọc tiếp: [Hướng dẫn cách vệ sinh tai cho chó mèo an toàn]
